Ιστοριολάτρες και ιστοριομάχοι ή Μυθολάτρες και μυθομάχοι

$_3

Ο κακός χαμός με το περίφημο άρθρο του Νίκου Δήμου, με αφορμή την επέτειο της 25ης Μαρτίου. Καλά, δεν είναι η πρώτη φορά. Της ζουρλής το κάγκελο είχε γίνει και με την ιστορική σειρά-ντοκιμαντέρ-σίριαλ του ΣΚΑΪ, «1821», πριν λίγα χρόνια.

Φωνές, γκρίνιες, φασαρίες και τσακωμοί για το τι είναι αλήθεια και τι όντως έγινε και δεν έγινε και ποιοι μύθοι ήταν «πολύ» μύθοι ή λιγότερο «μύθοι» και εάν έχει σημασία να αποδομούμε τους μύθους και «Γιατί να σκαλίζουμε τα πράγματα; Καλά δεν είμαστε έτσι όπως μαθαίνουμε την ιστορία;».

Γνώμη μου είναι ότι όχι! Δεν είμαστε καλά. Και αυτή η συζήτηση περί ιστορίας, αλήθειας, μύθων και παραδόσεων προκύπτει καθημερινά, σχεδόν κάθε φορά, που κάποιο δημόσιο πρόσωπο αναφέρεται στην ιστορία της χώρας μας, με αναφορές σε «αντικομμουνιστές», «ξερονήσια», «βασιλικούς», «χουντικούς», «ναζιστές» κτλ.

Προσωπικά, πιστεύω ότι αυτή η τρικυμία εν κρανίω, που μας διακατέχει οφείλεται σε ένα πολύ μεγάλο βαθμό για τον τρόπο που αφενός έχουμε διδαχθεί την ιστορία (πάντα μισή και ελλιπή επειδή τελείωνε το σχολικό έτος πριν τελειώσει η ύλη) και αφετέρου στον τρόπο, που μας την έχουν αφηγηθεί οι συγγενείς μας, οι «παλαιότεροι», οι δάσκαλοί μας που ορισμένοι ίσως ερμήνευαν ή απέδιδαν κατά το δοκούν ορισμένα ιστορικά γεγονότα, που αναφέρονταν στα βιβλία.

Έχετε διαβάσει βιβλίο ιστορίας του σχολείου; Δεν γνωρίζω πώς είναι γραμμένα τα τωρινά βιβλία, εγώ όμως όταν πριν 5 χρόνια έκατσα και διάβασα ΟΛΑ τα βιβλία ιστορίας του Λυκείου μου (1994-1997) κόντεψα να ξεχάσω και αυτά που ήξερα από την ιστορία που είχα διαβάσει αργότερα στη ζωή μου! Τόσο κακογραμμένα!

Ναι, την ιστορία την γράφουν οι νικητές. Και ναι, στην γένεση ενός έθνους (αν μου επιτρέπεται η έκφραση αυτή) η ανάγκες για καταγραφή της ιστορίας είναι διαφορετικές από αυτές εν έτει 2014. Το γεγονός ότι ένα γεγονός ή μία ιστορία έχει καταγραφεί με τον α’ ή β’ τρόπο – είτε από λάθος είτε εσκεμμένα – δεν σημαίνει ότι δεν πρέπει να ξαναερευνηθεί και πιθανόν να αποκατασταθεί η ιστορική αλήθεια. Με την ίδια λογική, κάποιος που έχει καταδικαστεί λόγω δικαστικής πλάνης, δεν χρειάζεται να ξαναδικαστεί όταν προκύψουν νέα δεδομένα. Εντάξει, λίγο απλοϊκό ίσως το σκεπτικό, αλλά καταλαβαίνετε τι εννοώ.

Τα θρησκευτικά γιατί δεν είναι μυθολογία;

Σήμερα, μετά από πολλούς διαξιφισμούς στα social media επί τους θέματος, διάβασα το άρθρο «Διαφωνώ με τον Νίκο Δήμου». Δεν διαφωνώ 100%, αλλά πιστεύω ότι το σωστό είναι αυτό που είναι μύθος ή παραμύθι, να διαχωρίζεται από την πραγματικότητα. Στο σχολείο, μαθαίναμε ξεχωριστά την αρχαία ελληνική μυθολογία από την ιστορία. ΌΜΩΣ, δεν συνέβαινε το ίδιο με τα θρησκευτικά, που μας έλεγαν “ναι μεν είναι παραβολή και δεν έγινε έτσι ακριβώς” αλλά ποτέ δεν μας είπαν ότι απλώς διδασκόμασταν μυθολογία ενός άλλου αρχαίου λαού. Πραγματικά, πιστεύω ότι αυτό το πέπλο μυστηρίου και οι σκιές σχετικά με το τι είναι αλήθεια στην θρησκεία μας (σε συνδυασμό με το ότι όλες οι άλλες θρησκείες διδάσκουν μύθους) είναι ένας από τους παράγοντες, που σε πολλές εκφάνσεις της ζωής μας, αρνούμαστε να δούμε κατά πρόσωπο την αλήθεια.

Όχι. Δε γίνονται θαύματα. Δε δακρύζουν τα εικονίσματα. Δεν αγαπάει εσένα περισσότερο ο τάδε ή ο δείνα άγιος σε σχέση με τον διπλανό σου, που δεν τον έσωσε πχ από μία θανατηφόρα ασθένεια ή δυστύχημα.

Και τέλος πάντων, όχι! Η Παναγία και ο θεός δεν μιλάνε με τους άρχοντες, υπουργούς και βουλευτές για το καλό του τόπου σου. Αναγνωρίζω ότι μία τέτοια ψευδαίσθηση, έχει την αξία της όταν, πχ οι πολιορκημένοι πολεμούν για την ζωή τους εναντίον ενός ολόκληρου στρατού. Τότε ναι! Έχει αξία το παραμύθι και ο μύθος και όλα. Αλλά όταν συνεχίζουμε να το πιστεύουμε και στα επόμενα χρόνια, τότε, έχουμε πρόβλημα.

Ομοίως και τώρα. Δεν πιστεύω ότι έχει νόημα να αναπαράγουμε εις το διηνεκές μύθους και θρύλους. Καλοί οι Διγενήδες, όπως είναι καλός και ο Ηρακλής. Αλλά ας μείνουν στη σφαίρα του θρύλου. 

Όπως δεν θέλουμε τα παιδιά μας μεγαλώνοντας να πιστεύουν αυτά, που τους λέγαμε στα παραμύθια και έχουμε την απαίτηση να ξεχωρίζουν την αλήθεια από την φαντασία (γιατί διαφορετικά τα τρέχουμε στους παιδοψυχολόγους), την ίδια απαίτηση θα πρέπει να έχουμε κι εμείς από τους εαυτούς μας.

Δύο πράγματα για το τέλος, γιατί πολλά γράφτηκαν και σίγουρα δεν πιστεύω ότι προσθέτω κάτι σε όλη αυτή τη συζήτηση, απλώς ήθελα να πω δυο λόγια.

Το πρώτο είναι ότι αντιλαμβάνομαι πως πολλοί αντιπαθούν για διαφόρους λόγους τον Δήμου και είναι σεβαστό. Ίσως τώρα που υποστηρίζει το Ποτάμι (παλαιότερα υποστήριζε την Δράση) για ορισμένους να είναι κόκκινο πανί. Ίσως.

Το άλλο στο οποίο ήθελα να αναφερθώ είναι ο τίτλος του άρθρου, που κατά τη γνώμη που παρερμηνεύτηκε. Ο τίτλος λέει «Πότε θα διδαχθούν τα παιδιά την αλήθεια για το 21;», εγώ όμως νομίζω ότι κάθε άλλο παρά στα παιδιά αναφέρεται. Για εμάς τους ενήλικες μιλάει και κατά πόσον θέλουμε να αποτινάξουμε περιττούς συναισθηματισμούς και μύθους και να προχωρήσουμε με – κατά το δυνατόν – καθαρό μυαλό.

Αυτά τα ολίγα.

Links

Πότε θα διδαχθούν τα παιδιά την αλήθεια για το 21;

Διαφωνώ με τον Νίκο Δήμου

Advertisements
Published in: on March 27, 2014 at 11:56 am  Comments (1)  

The URI to TrackBack this entry is: https://marilou.wordpress.com/2014/03/27/greek-history-myths-reality/trackback/

RSS feed for comments on this post.

One CommentLeave a comment

  1. Καλημέρα .
    Εχω σέ bdf ένα μικρό καί δυστυχώς σπάνιο βιβλίο “Ελληνες καί Νεοέλληνες” είναι ό τίτλος του .
    Αν τό θέλετε μπορώ νά σάς τό στείλω .


Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: